Cudowna moc sztuki w Krakowie
W Ośrodku Kultury Europejskiej EUROPEUM można już zobaczyć pokaz specjalny wyjątkowego obrazu. Chodzi o XV-wieczne dzieło „Matka Boska z Dzieciątkiem”, które jest jednym z najpiękniejszych wizerunków maryjnych gotyckiego malarstwa tablicowego w Małopolsce. To również inauguracja nowego projektu MNK pod nazwą „Cudowna moc sztuki”.
Dzieło na co dzień jest ozdobą barokowej nastawy ołtarza głównego w XV-wiecznym drewnianym kościele pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny w Paczółtowicach koło Krzeszowic. Dlaczego właśnie taka ekspozycja? Muzeum Narodowe w Krakowie przygotowało specjalny pokaz w związku ze zbliżającym się świętem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, które w polskim Kościele zwane jest również świętem Matki Boskiej Zielnej. – To bardzo kobiecy temat – podkreśla Zofia Gołubiew, Dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie. – Początkowo z Lilianną Sonik myślałyśmy o wystawie, ale uznałyśmy, że będzie to projekt rozłożony w czasie. „Matka Boska z Dzieciątkiem” to jego pierwsza odsłona. W EUROPEUM chcemy pokazywać dzieła wysokiej klasy. Poza tym, sztuką jest sprowadzić z Kościoła obraz cudami słynący – dodała.
Pomysł ważny i odważny
– To był pomysł trudny w realizacji – dodała Lilianna Sonik, Prezes Instytutu Dziedzictwa. – Pomysł ważny i odważny, ponieważ przeciętny polski inteligent twierdzi, że malarstwo w Polsce rozpoczęło się znacznie później niż w XV wieku. Magia opowieści stworzona na lipowej desce sprzed sześciu wieków nadal trwa. Ponadto, Święto Matki Boskiej Zielnej to najpiękniejsze święto polskiego lata. Zarówno aromatyczne, jak i botaniczne oraz ekologiczne.
Garść faktów
„Matka Boska z Dzieciątkiem” to obraz namalowany temperą na desce lipowej i jego powstanie datuje się na lata 1460- 1470. Pierwotnie stanowił korpus gotyckiego tryptyku, a obecnie jest ozdobą nastawy ołtarza w kościele w Paczółtowicach. Maria, która trzyma na prawej ręce małego Jezuska, znajduje się na łące pełnej kwiatów i ziół. Za jej plecami znajduje się leśny gaj, a u jej stóp sierp księżyca. Postać Matki Boskiej otaczają promienie słoneczne. Dwa małe anioły dopełniają całości. Trzymają one banderole z tekstem antyfony maryjnej. Fundatorem dzieła był zapewne ówczesny dziedzic wsi Jan Paczółtowski herbu Topór. W wizerunku Marii dopatrywano się wielu złożonych znaczeń, między innymi nawiązania do symboliki „ogrodu zamkniętego”, wizji apokaliptycznej z Objawienia św. Jana bądź bezpośrednio do patronki kościoła – Królowej Nieba i Ziemi.
Obraz to jeden z nielicznych przykładów przechowania gotyckiego malowidła ołtarzowego w miejscu jego przeznaczenia. Obecność ta wynika zapewne z kultu, jakim od dawna się cieszy. Aurę cudowności otaczająca obraz usankcjonowali biskupi 27 maja 2001 roku. „Matkę Boską z Dzieciątkiem” z Paczółtowic można oglądać w EUROPEUM – Ośrodku Kultury Europejskiej od 11 sierpnia do 18 października 2015 roku. To inauguracja nowego cyklu MNK „Cudowna Moc Sztuki”.
