Miasto pompuje miliony złotych w Twierdzę Kraków. Sprawdzamy efekty
Twierdza Kraków to zgodnie z definicją XIX-wieczna austriacka fortyfikacja, która powstała wokół miasta na rozkaz cesarza Franciszka Józefa. Stało się to po zlikwidowaniu autonomii Wolnego Miasta Kraków i wcieleniu go do imperium Habsburgów. Twierdza to łącznie ponad 120 różnych obiektów: nie tylko na terenie Krakowa, ale również na terenie gmin ościennych. Nie są skupione w rękach jednego właściciela: część jest własnością prywatną, inne należą z kolei do Skarbu Państwa bądź gminy Kraków. Twierdza to nie tylko forty, ale również budynki po dawnych koszarach czy magazynach, takie jak np.: obiekty Politechniki Krakowskiej, areszt przy ul. Montelupich oraz Biblioteka Wojewódzka (część z tych obiektów nadal pozostaje w dyspozycji wojska).
Urzędnicy zakładają, że na przełomie 2024 i 2025 roku wydane zostaną kolejne pozwolenia konserwatorskie i budowlane, dzięki którym na początku przyszłego roku będą mogły rozpocząć się prace adaptacyjne obiektu na cele edukacyjne.
Fort nr 49 1/2a „Mogiła”
Jak podają urzędnicy, kolejnym częściowo zrewitalizowanym przez gminę obiektem Twierdzy Kraków jest fort „Mogiła”. Prace remontowe obejmowały elewację, stropodach, jak również system kanalizacji deszczowej. Obecnie miasto szuka gospodarza dla tego obiektu. Wkrótce ma zostać ogłoszony przetarg.
***
Trzy forty (spośród 10, będących własnością gminy) są dzierżawione. To „Skotniki”, „Lasówka” oraz „Rajsko”. Miasto przypomina jednocześnie, że Zarząd Budynków Komunalnych zarządza też ośmioma fortami, które należą do Skarbu Państwa. Poza dwoma, pozostałe mają obecnie gospodarzy. Jak podaje urząd, jeśli chodzi o gminne obiekty forteczne, wchodzące w skład Twierdzy Kraków, to na ich rewitalizację tylko w ostatnich pięciu latach (2019-2023) wydano 79,5 mln zł. Dofinansowanie to ok. 30,5 mln zł. Dwa lata temu Komisja Architektury Militarnej Polskiego Komitetu Narodowego stwierdziła, że Kraków ma „najbardziej kompleksowo zorganizowaną systemową ochronę i rewaloryzację historycznych fortyfikacji wielkiej twierdzy fortowej w Polsce”.
***
Informacje co do kosztów części inwestycji są ogólnodostępne i pochodzą z komunikatów, publikowanych przez miasto. Niektórych nie udało nam się jednak odnaleźć, a miejscy urzędnicy nie wyliczyli ich w odpowiedziach na nasze pytania, stąd nie zostały podane w artykule. Rewitalizację Twierdzy Kraków dofinansowuje m.in. Społeczny Komitet Odnowy Zabytków Krakowa.