Kiedyś opowiadał o „Sensacjach XX wieku”. Dziś ostrzega
Przygotować mieszkańców na kryzys
Wołoszański, Kamiński, Naval, Mosak, RapPedagog, Bartosiak, Budzisz, Bieniek.
Aż 21 generałów, rektorzy, naukowcy, lekarze i eksperci będą pracowali w ICE Kraków nad tym, czego nie wolno już odkładać, czyli nad bezpieczeństwem, odpornością psychiczną, obroną cywilną i przygotowaniem mieszkańców na kryzys.
Zlekceważone ostrzeżenia
Przez lata jego głos prowadził miliony Polaków przez tajne operacje, dramatyczne decyzje, kulisy wojen i wydarzenia, które zmieniały bieg historii.
Bogusław Wołoszański, autor kultowych „Sensacji XX wieku”, potrafił jak mało kto pokazać, że największe katastrofy nie zaczynają się w chwili pierwszego wystrzału.
Zaczynają się wcześniej: od zlekceważonych ostrzeżeń, błędnych ocen, społecznej naiwności i przekonania, że „nas to nie dotyczy”.
Dziś historia nie jest już tylko opowieścią z archiwalnych taśm. Wojna znów toczy się za wschodnią granicą Polski. Dezinformacja, cyberataki, kryzysy energetyczne, zagrożenia infrastruktury i napięcia społeczne nie są scenariuszem serialu historycznego.
Są rzeczywistością XXI wieku.
Dlatego obecność Bogusława Wołoszańskiego w Krakowie ma wymiar szczególny.
26 maja w Centrum Kongresowym ICE Kraków wystąpi przed mieszkańcami podczas II Ogólnopolskiego Kongresu i Forum Samorządowego „Bezpieczna Polska i Obywatele. Nowy System Obrony Cywilnej w Polsce”.
To nie będzie Kongres o strachu. To będzie Kongres o odpowiedzialności.
Kraków ponownie stanie się centrum rozmowy o bezpieczeństwie państwa, miasta, rodziny i zwykłego człowieka.
Nie chodzi jednak o kolejną konferencję, na której eksperci będą mówić wyłącznie do ekspertów.
Chodzi o sprawy, które dotyczą każdego mieszkańca: co zrobić, gdy zabraknie prądu, jak zachować się w chaosie informacyjnym, jak przygotować rodzinę, jak rozmawiać z dziećmi o zagrożeniach, jak budować odporność, zanim wystąpi kryzys.
Bo bezpieczeństwo nie zaczyna się na granicy państwa. Zaczyna się w mieszkaniu, w szkole, w bloku, w rodzinnej rozmowie, w decyzji, by nie czekać na ostatnią chwilę.
– Zakupy czołgów, samolotów i rakiet są potrzebne, ale nie zastąpią odpornego społeczeństwa – podkreśla Kazimierz Barczyk, przewodniczący Stowarzyszenia Gmin i Powiatów Małopolski.
To jedno zdanie dobrze oddaje sens całego wydarzenia: nowoczesna Obrona Cywilna nie może istnieć bez świadomych, przygotowanych mieszkańców.
Od tajemnic historii do ostrzeżeń dla współczesnych
Pokolenia Polaków pamiętają ten charakterystyczny głos i sposób opowiadania, który sprawiał, że historia przestawała być zbiorem dat, a stawała się dramatem ludzi, państw i decyzji podejmowanych pod presją.
W Krakowie jego obecność będzie czymś więcej niż spotkaniem z legendą telewizji.
Będzie symbolicznym pomostem pomiędzy doświadczeniem XX wieku a wyzwaniami, które coraz mocniej definiują wiek XXI.
Bo pytanie nie brzmi już: czy historia może się powtórzyć?
Pytanie brzmi: czy będziemy mądrzejsi, zanim wystawi nas na próbę?
Człowiek nie staje się odporny przypadkiem
Kongres nie ograniczy się do geopolityki, armii i infrastruktury. Organizatorzy mocno stawiają także na temat charakteru, psychiki i przygotowania człowieka na sytuacje graniczne.
Marek Kamiński, podróżnik ekstremalny i zdobywca obu biegunów, opowie o odporności psychicznej, samotności, presji i podejmowaniu decyzji wtedy, gdy kończy się komfort, a zaczyna prawdziwy sprawdzian człowieka.
Wspólnie z psychologiem i psychoterapeutą Piotrem Mosakiem weźmie udział w panelu poświęconym budowaniu odporności psychicznej w czasach kryzysu.
Z kolei Paweł Mateńczuk „Naval”, były żołnierz jednostki GROM i pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej, będzie jednym z gości rozmowy o bezpieczeństwie zaczynającym się w rodzinach i szkołach.
Jego historia to nie opowieść o hollywoodzkim bohaterstwie, ale o dyscyplinie, konsekwencji, odpowiedzialności i pracy nad sobą: wartościach, bez których nie ma ani silnego człowieka, ani odpornego społeczeństwa.
We wtorek Naval spotka się również z młodzieżą. To ważny sygnał: młodzi nie mają usłyszeć jedynie, że świat bywa niebezpieczny. Mają usłyszeć, że można się do niego przygotować, budując charakter, wiedzę i odpowiedzialność.
Kryzys zaczyna się także w głowie
Wojna, Blackout, ewakuacja czy katastrofa to nie tylko procedury i sprzęt.
To również strach, napięcie, poczucie utraty kontroli, chaos i konieczność ochrony dzieci oraz młodzieży przed skutkami kryzysu.
Dlatego wśród gości kongresu znajdą się osoby, które potrafią mówić o bezpieczeństwie od strony psychologicznej i społecznej.
Piotr Mosak będzie mówił o odporności psychicznej człowieka w czasach niepewności. Błażej Pasiut wystąpi w panelu dotyczącym budowania bezpieczeństwa już w rodzinach i szkołach.
Dobromir Makowski, RapPedagog, poprowadzi dla młodzieży wykład „Dzieci w sieci”, poświęcony zagrożeniom, uzależnieniom i pułapkom świata cyfrowego.
Trudne czasy nie tworzą automatycznie silnych ludzi. Silnych ludzi tworzy wcześniejsze przygotowanie – o czym z ekspertami w części psychologicznej będzie rozmawiała Małgorzata Szatko ze Stowarzyszenia Bądź Gotów, współorganizatora Kongresu.
Bezpieczeństwo Polski w świecie
W ICE Kraków nie zabraknie również rozmowy o najpoważniejszych zagrożeniach dla Polski i Europy.
Dr Jacek Bartosiak, Marek Budzisz oraz generalicja wystąpią w wielu panelach poświęconych od geopolitycznych uwarunkowań poprzez budowę nowego systemu Obrony Cywilnej i wzmacniania obronności w Polsce. To będzie rozmowa o świecie, w którym bezpieczeństwa nie da się już traktować jak tematu dla wąskiej grupy specjalistów.
Co oznacza wojna za wschodnią granicą? Jak państwo i samorządy powinny przygotować obywateli? Jaką rolę ma dziś Obrona Cywilna? Dlaczego odporność społeczna staje się równie ważna jak nowoczesne uzbrojenie?
To pytania, które jeszcze kilka lat temu dla wielu brzmiały abstrakcyjnie. Dzisiaj są pytaniami o naszą codzienność i przyszłość.
Już pierwszego dnia Kongresu Marek Budzisz poprowadzi także panel o Polsce w nowym środowisku bezpieczeństwa międzynarodowego, z udziałem generałów i ekspertów państwowych.
Jacek Bartosiak weźmie udział w dyskusji o zagrożeniach hybrydowych, cyberbezpieczeństwie i bezpieczeństwie informacyjnym państwa.
Bezpieczeństwo bez uproszczeń
Program Kongresu pokazuje skalę wydarzenia. Do Krakowa przyjadą wojskowi, ministrowie, samorządowcy, przedstawiciele uczelni, ochrony zdrowia, infrastruktury krytycznej, organizacji społecznych i spółek komunalnych.
Wśród zaproszonych gości i panelistów znajdą się m.in. byli i obecni dowódcy wojskowi, rektorzy największych uczelni, eksperci od cyberbezpieczeństwa, lekarze, przedstawiciele szpitali wojskowych i cywilnych, specjalistki i specjaliści od energetyki, wody, transportu, logistyki, schronów oraz ochrony infrastruktury.
Będą rozmowy o obronie powietrznej i przeciwdronowej, systemie ochrony zdrowia w czasie kryzysu, zabezpieczeniu leków, bezpieczeństwie energetycznym, wodzie jako zasobie strategicznym, transporcie publicznym, komunikacji kryzysowej, ochronie dziedzictwa oraz roli organizacji społecznych w budowaniu odporności mieszkańców.
To nie jest kongres o jednym typie zagrożenia. To rozmowa o tym, jak funkcjonuje miasto i państwo, kiedy przestaje działać codzienna rutyna.
Kraków chce być gotowy wcześniej
Kongres wpisuje się w prowadzony w Krakowie Miesiąc Bezpieczeństwa oraz rozwijaną od kilku lat inicjatywę edukacyjną „Bądź Gotów. Zanim w Krakowie zawyją syreny”.
W 2024 roku pierwsze warsztaty dla mieszkańców zgromadziły około 1,5 tysiąca osób. W kolejnych wydarzeniach rozmawiano m.in. o ewakuacji, zachowaniu w obszarze objętym walkami, ochronie dzieci, bezpieczeństwie finansowym, wojnie hybrydowej i dezinformacji.
Teraz Kraków idzie krok dalej. Oprócz Kongresu przygotowano materiały edukacyjne i kolejne Poradniki.
Przekaz o konieczności przygotowania ma wybrzmieć w ICE Kraków najmocniej. Kryzys nie wysyła zaproszenia. Nie informuje z wyprzedzeniem, że za godzinę nie będzie prądu, nie zadziała telefon, zatrzymają się windy, zabraknie wody albo pojawi się konieczność szybkiej ewakuacji.
Dlatego lepiej wiedzieć wcześniej. Lepiej mieć plan. Lepiej być gotowym.
Bogusław Wołoszański przez lata opowiadał o ludziach, którzy znaleźli się w samym środku wielkiej historii. O decyzjach podjętych za późno. O ostrzeżeniach, których nie potraktowano poważnie. O państwach i społeczeństwach, które zapłaciły wysoką cenę za brak przygotowania.
Teraz wystąpi w Krakowie, w mieście, które chce powiedzieć mieszkańcom jasno: bezpieczeństwo nie zaczyna się wtedy, kiedy wyją syreny.
Bezpieczeństwo zaczyna się wcześniej: od wiedzy, odpowiedzialności i decyzji, by nie dać się zaskoczyć.
II Ogólnopolski Kongres i Forum Samorządowe „Bezpieczna Polska i Obywatele. Nowy System Obrony Cywilnej w Polsce” odbędzie się w dniach 25-26 maja 2026 r. w Centrum Kongresowym ICE w Krakowie.
Szczegółowy program dostępny na stronie. Dla mieszkańców Krakowa przygotowano jak zawsze otwarte wydarzenia i bezpłatne zaproszenia. Liczba miejsc jest ograniczona. Rejestracja: www.kongresoc.badzgotow.pl.
