Kilka osób na spotkaniu, zero telefonów, ponad 30 formularzy. Tak wyglądały konsultacje
W październiku minionego roku Krakowianki i Krakowianie mieli szansę wyrazić swoje zdanie na temat przyszłości Budżetu Obywatelskiego Miasta Krakowa.
W dniach od 6 do 31 października Wydział Dialogu, Konsultacji i Kontaktu Obywatelskiego Urzędu Miasta Krakowa zaprosił mieszkańców do udziału w konsultacjach społecznych w sprawie zmiany regulaminu BO.
– Zależy nam na usprawnieniu całego procesu – od składania wniosków, przez ich ocenę, aż po głosowanie i realizację zwycięskich projektów. Chcemy, by nowy regulamin był bardziej jasny, przejrzysty i lepiej odpowiadał na zmieniające się potrzeby Krakowa oraz jego społeczności – zaznaczali wówczas urzędnicy.
O jakich zmianach mowa?
Jak tłumaczyli krakowscy urzędnicy, przygotowany projekt zmian, uwzględnił sugestie i doświadczenia zgłaszane przez uczestniczki i uczestników poprzednich edycji budżetu obywatelskiego oraz jednostki odpowiedzialne bezpośrednio za ocenę oraz realizację zadań.
Wśród najważniejszych propozycji znalazło się podniesienie minimalnych kosztów projektów do 10 tys. zł (aktualnie 2,5 tys. zł) w dzielnicach i 50 tys. zł (aktualnie 25 tys. zł) na poziomie ogólnomiejskim, a także doprecyzowanie zasad zgłaszania zadań, by unikać powielania tych samych pomysłów w kategorii dzielnicowej i ogólnomiejskiej.
Zaproponowano również, by w projektach „miękkich”, takich jak warsztaty czy zajęcia, pierwszeństwo udziału mieli mieszkańcy dzielnicy, w której są one realizowane.
Mieszkańcy na wiele sposobów mogli się podzielić swoimi opiniami: podczas otwartego spotkania w Klastrze Innowacji na Zabłociu, w trakcie telefonicznych dyżurów eksperckich lub przesyłając wypełniony formularz pocztą tradycyjną, elektroniczną oraz przez system ePUAP.
Bardzo słaba frekwencja
Jak wynika z przedstawionego raportu konsultacji społecznych, frekwencja była bardzo niska. Drogą elektroniczną wpłynęło łącznie 35 formularzy, a także trzy uchwały rad dzielnic. Jeszcze skromniej wypadło spotkanie stacjonarne na Zabłociu, w którym wzięło udział zaledwie 8 osób. Najmniej optymistycznym sygnałem był całkowity brak zainteresowania dyżurami telefonicznymi – mimo wyznaczonych terminów, nie skorzystał z nich nikt.
Ponad 100 zgłoszeń
Mimo niewielkiej grupy uczestników zgłoszonych zostało łącznie 113 uwag, które skupiły się na kluczowych zmianach w Budżecie Obywatelskim. Mieszkańcy i radni dzielnic najmocniej akcentowali potrzebę uproszczenia głosowania poprzez zniesienie obowiązku wybierania aż sześciu projektów – trzech dzielnicowych i trzech ogólnomiejskich – oraz rezygnację z kart papierowych.
Wśród postulatów pojawiły się również głosy za podniesieniem wieku głosujących oraz ograniczeniem roli radnych – miejskich i dzielnicowych - którzy według uczestników nie powinni zgłaszać własnych projektów ani obsługiwać punktów do głosowania. Postulowano także zmiany w zasadach zbierania list poparcia.
Co zaproponowały rady dzielnic?
Rada Dzielnicy II Grzegórzki zgłosiła kilkanaście uwag w sprawie zmiany regulaminu. Wśród nich była mowa o możliwości oddania po jednym głosie na projekty dzielnicowe i ogólnomiejskie. Rada zwróciła też uwagę na konieczność głosowania osobistego na kartach ostemplowanych pieczątką danego punktu do głosowania BO.
Dalej wśród propozycji pojawiła się też m.in. możliwość głosowania młodzieży od 12 roku życia i zwiększenie liczby podpisów na listach poparcia danego projektu do 50.
Rada wskazała też na konieczność przeprowadzenia konsultacji z mieszkańcami z bezpośredniego sąsiedztwa obszaru, na którym dany projekt został zgłoszony do BO (twardy) i miałby być realizowany. Zaproponowano również, by zwiększyć minimalną kwotę projektu dzielnicowego do 5 tys. zł.
Możliwość oddania głosu na mniejszą liczbę projektów
Z kolei Rada Dzielnicy III Prądnik Czerwony zaproponowała, by po złożeniu projektu wnioskodawca mógł zbierać podpisy poparcia na papierowych kartach, bądź za pośrednictwem dedykowanej platformy internetowej, przeznaczonej do zgłaszania projektów i głosowania na nie.
Mniej pieniędzy na projekty ogólnomiejskie
Swoje propozycje przedstawiła także Rada Dzielnicy XIII Podgórze, która zaproponowała by zastąpić dotychczasowe formy zgłaszania projektów procesem deliberacyjnym, w ramach którego projekty odpowiadające na potrzeby lokalnych społeczności będą wspólnie wypracowywane, a następnie poddawane pod głosowanie.
Rada zaznaczyła też potrzebę zrezygnowania z głosowania na papierowych kartach, a także zaproponowała konieczność wprowadzenia przejrzystego i łatwego w obsłudze systemu umożliwiającego weryfikację mieszkańców oraz udział w głosowaniu drogą elektroniczną.
Rada Dzielnicy XIII Podgórze zwróciła też uwagę na konieczność umożliwienia zgłaszania protestów wobec projektów niezgodnych z wolą lokalnej społeczności oraz uwag odnośnie wyników weryfikacji merytorycznej.
Część propozycji przyjęto
Niektóre propozycje rad dzielnic zostały przyjęte, jak np. zwiększenie minimalnej kwoty projektów (dzielnicowe - 5 tys. zł, ogólnomiejskie - 50 tys. zł), możliwość oddania mniejszej liczby głosów, konieczność weryfikacji projektów, gdzie kategoria powinna oddawać charakter zadania.
Co dalej?
Jak zaznaczyli kilka dni temu krakowscy urzędnicy, efektem konsultacji będzie szereg zmian w projekcie uchwały. Najważniejszą nowością jest wprowadzenie elastyczności w głosowaniu – czyli możliwość wyboru mniej niż trzech projektów ogólnomiejskich i trzech dzielnicowych. Pojawił się też zapis dotyczący zakazu agitacji na rzecz konkretnych projektów przez szkoły, kluby sportowe, ośrodki kultury, rady dzielnic oraz wszystkie miejskie instytucje.
Tego nie będzie
– Nie wszystkie zgłoszone uwagi zostały uwzględnione, w tym m. in. propozycja całkowitego usunięcia papierowych kart do głosowania oraz likwidacji projektów ogólnomiejskich, które zostały odrzucone ze względu na konieczność zachowania dostępności i reprezentatywności procesu budżetu obywatelskiego – czytamy w raporcie.
Projekt regulaminu trafił pod obrady Rady Miasta Krakowa na środowej sesji - 21 stycznia.
Dalej zaznaczono też, że nowy regulamin pozwoli lepiej dostosować harmonogram prac do możliwości miasta, m.in. dzięki szerszemu wykorzystaniu sprawdzonych rozwiązań cyfrowych. Zapewniono też, że aktualizacja przepisów jest niezbędna, aby proces pozostał sprawny, przejrzysty i odpowiadał na obecne potrzeby Krakowian.
