Naukowcy z UJ badają unikalną wieżę ze średniowiecznymi malowidłami

XIV-wieczna wieża mieszkalna na Dolnym Śląsku kryje bezcenne malowidła i najstarsze w Polsce drewniane stropy. Zabytek badają naukowcy z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Wieża mieszkalna w Siedlęcinie to jeden z najcenniejszych zabytków architektury świeckiej w Polsce. W jej wnętrzu zachowały się średniowieczne polichromie przedstawiające legendę o sir Lancelocie z Jeziora – jedyne takie malowidła na świecie zachowane in situ.

Obiekt wyróżnia się także oryginalną więźbą dachową i drewnianymi stropami datowanymi na XIV wiek, które – jak wskazują badacze – są unikalnym świadectwem średniowiecznej sztuki ciesielskiej.

Unikat na skalę światową

Zespół z Wydziału Historycznego i Wydziału Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego prowadzi w Siedlęcinie badania architektoniczne, konserwatorskie i dendrochronologiczne. Prace obejmują analizę struktury budynku, ocenę stanu zachowania drewna oraz dokumentację malowideł ściennych. – Naszym celem jest ustalenie pełnej historii obiektu, a także określenie, w jaki sposób można najlepiej chronić jego unikalne elementy – podkreślają naukowcy.

Wstępne wyniki badań potwierdziły, że więźba dachowa i część stropów pochodzą z czasów budowy wieży, około 1313 roku. Tak dobrze zachowanych elementów drewnianych z tego okresu nie udało się dotąd zidentyfikować w żadnym innym obiekcie w Polsce.

Średniowieczne malowidła

Największym skarbem wieży są polichromie przedstawiające sceny z legendy o rycerzu okrągłego stołu sir Lancelocie z Jeziora. Malowidła powstały prawdopodobnie w połowie XIV wieku i są unikatowe w skali światowej – to jedyne znane przedstawienia tej opowieści zachowane w oryginalnym miejscu.

Dzięki badaniom konserwatorskim możliwe będzie ustalenie techniki wykonania, użytych pigmentów oraz stopnia autentyczności zachowanych fragmentów.

Chronić i popularyzować

Badacze podkreślają, że wieża w Siedlęcinie to nie tylko obiekt o wyjątkowej wartości historycznej, ale także ważny element lokalnej tożsamości. – To miejsce łączy historię rycerskiej kultury, sztuki i codziennego życia średniowiecznej elity – wskazują.

W planach jest publikacja monografii obiektu, która obejmie wyniki wszystkich badań. Naukowcy zapowiadają również przygotowanie wystawy poświęconej dziejom wieży, aby przybliżyć mieszkańcom i turystom jej wyjątkowe dziedzictwo.