Maszkarony, złoto i iglice. Dach Teatru Słowackiego odzyska dawny blask [ZDJĘCIA]
Trwa gruntowny remont dachu Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie. Dzięki wsparciu z funduszy europejskich, urzędu marszałkowskiego oraz Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, zabytkowy budynek odzyska nie tylko szczelny dach, ale też utracony blask. Renowacja obejmuje przywrócenie wielu historycznych detali, które zniknęły z elewacji podczas remontu prowadzonego w czasie niemieckiej okupacji.
Prace konserwatorskie prowadzone są z dużym poszanowaniem dla oryginalnej koncepcji architekta. Jak przekazał w rozmowie z mediami Roman Krzysztofik, zastępca dyrektora teatru ds. administracyjno-technicznych, odtwarzane są detale z pierwotnego projektu Jana Zawiejskiego, usunięte w latach 40. Wśród nich znalazły się m.in. maszkarony, które powrócą wokół głównej kopuły, a także iglica wieńcząca dach nad sznurownią – najwyższą część gmachu. Sześć dodatkowych detali ma również wrócić na attykę tej części budynku.
Maszkarony, jak wyjaśnił podczas czerwcowej konferencji prasowej dyrektor teatru Krzysztof Głuchowski, zostały zrekonstruowane na podstawie archiwalnych zdjęć i są parafrazą tych z Sukiennic. Dyrektor zaznaczył, że Zawiejski posiadał wyrafinowane poczucie humoru – wśród ozdobnych postaci znaleźć można nie tylko tradycyjne potwory i erynie, ale również dziwne figury, takie jak wampir. Dodał także, że maszkarony umieszczone wokół kopuły nad widownią zachowały się, natomiast te, które powrócą na dach, będą nieco mniejsze i będą nawiązywać do motywów mitologicznych.
Zgodnie z zapowiedzią, wszystkie nowe elementy mają być początkowo złote – również sam dach zostanie pokryty miedzianą blachą, która z czasem ma naturalnie się spatynować. Specjaliści szacują, że za około 20 lat dach przybierze charakterystyczną zieloną barwę. Na razie jednak mieszkańcy i turyści będą mogli podziwiać jego błyszczący, złoty odcień, który po roku przybierze kolor brązowy.
Powrót do pierwotnej koncepcji
W ramach renowacji wykonawca przedstawił już modele kilku kluczowych elementów dekoracyjnych: maski pasu dekoracyjnego kopuły głównej, maski attyki dachu nad sceną, a także płotka pasu dekoracyjnego oraz iglicy daszku świetlika nad sznurownią. Wszystkie zostały zaakceptowane – z wyjątkiem jednej maski, której rysunek oczu wymaga korekty.
Zdecydowano również o wprowadzeniu nowego podziału mijankowego dla arkuszy połaciowych nad sznurownią oraz dopuszczono zmianę lokalizacji wyłazów ze względów użytkowych – mają być zamontowane jak najniżej przy zachowaniu pełnej funkcjonalności. W najbliższym czasie wykonawca przedstawi też próbki kolorów dla elementów stalowych świetlika.
– Gdy okazało się, że dach przecieka i trzeba go wymienić, uznaliśmy, że warto wrócić do pierwotnej koncepcji sprzed ponad wieku – mówił Głuchowski. Dodał, że ostatni remont tej części budynku odbył się w czasie okupacji niemieckiej, a wiele oryginalnych rozwiązań zniknęło wówczas z krajobrazu teatru. Podkreślił również, że dzięki zachowanym planom oraz fotografiom możliwe jest wierne odtworzenie secesyjnego wystroju z końca XIX wieku.
Zakończenie prac planowane jest na przełom 2026 i 2027 roku. Remont dachu to część szerszego programu modernizacji, obejmującego także wymianę przestarzałych instalacji.