Zamek Tenczyn w Rudnie (gmina Krzeszowice) to warownia, położona na wygasłym stożku wulkanicznym. W latach swojej świetności wyglądem i znaczeniem konkurował z Wawelem. Znajduje się jedynie 30 km od granic Krakowa, w otoczeniu Puszczy Dulowskiej, parków krajobrazowych i rezerwatów.
Właściwym twórcą zamku murowanego w latach 1331–1361 był syn Nawoja, Andrzej z Tęczyna – wojewoda krakowski i sandomierski.
Jak czytamy w ogólnopolskich źródłach, na najwyższej, północno-wschodniej części wzgórza, wzniósł dalszy fragment zamku, w którym mieszkał i zmarł w 1368.
„Ostatnią dużą inwestycją na zamku była gruntowna przebudowa kaplicy zamkowej, dokonana w początkach XVII wieku przez Agnieszkę z Tęczyńskich Firlejową, późniejszą fundatorkę klasztoru o. karmelitów bosych w Czernej” – przekazuje Wikipedia.
„Wraz z wygaśnięciem rodu Tęczyńskich kończy się okres świetności zamku. W 1639 roku córka Jana Magnusa – Izabela – wstępuje w małżeństwo z Łukaszem Opalińskim.
Tenczyn przestaje pełnić funkcję rodowej siedziby – staje się jedynie centrum administracyjnym dla rozciągających się dookoła niego terenów hrabstwa Tęczyńskiego” – czytamy z kolei na stronie internetowej zamku. Choć, żeby być precyzyjnym, należałoby napisać: jego ruin.
Miliony złotych na remonty
Na ich zabezpieczenie przeznaczono już niemałe pieniądze. Same dotacje, udzielone w latach 2010-2021 i w 2023 roku, a było ich 13, opiewają na kwotę ponad 9,8 mln zł.
– Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Ochrona zabytków” udzielił dofinansowania na przeprowadzenie prac konserwatorskich i robót budowlanych przy ruinach zamku Tenczyn w Rudnie dwóm beneficjentom: gminie Krzeszowice oraz panu Janowi Potockiemu – przekazało w odpowiedzi na nasze pytania Centrum Informacyjne ministerstwa.
Przeprowadzone prace polegały m.in. na konserwacji attyki Baszty Grunwaldzkiej, częściowej naprawie lica jednej ze ścian, jak również zabezpieczeniu fundamentów prezbiterium kaplicy.
Jak przekazało nam ministerstwo, w tym roku resort zarezerwował dotację na wykonanie dalszych prac zabezpieczających ruiny. Chodzi o ponad 2,2 mln zł.
– Trwa ocena kosztorysu ofertowego, w związku z czym ostateczna kwota przyznanej dotacji może jeszcze ulec zmianie – podsumowuje Piotr Jędrzejowski z Centrum Informacyjnego.