Psycholog „na kółkach” już działa. Mental Bus wyjechał

W Klastrze Innowacji Społecznych Na Zabłociu w Krakowie oficjalnie zainaugurowano projekt Mental BUS – Mobilny Zespół Pomocy Psychologicznej. W wydarzeniu udział wzięli partnerzy projektu: fundacja „Zróbmy sobie Kraków”, przedstawiciele Miasta Kraków oraz Towarzystwo Ubezpieczeniowe UNIQA.

Mental BUS to nowatorska inicjatywa zakładająca stworzenie mobilnego gabinetu psychologicznego. Specjalnie przygotowany pojazd będzie docierał do mieszkańców tam, gdzie dostęp do specjalistów jest utrudniony – na osiedlach, w szkołach, mniejszych miejscowościach oraz podczas wydarzeń plenerowych. Konsultacje będą bezpłatne, a projekt ma opierać się na regularnej obecności w przestrzeni publicznej i bezpośrednim kontakcie ze społecznością.

Jak zaznacza, miasto od dłuższego czasu współpracuje z organizatorami inicjatywy i liczy na obecność Mental BUS-a podczas wydarzeń dla mieszkańców. Dodaje również, że projekt pokazuje, jak ważna jest profilaktyka zdrowia psychicznego. 

– Równie istotna jak dbanie o zdrowie fizyczne, oraz jak potrzebne jest zapewnienie młodzieży i rodzicom łatwego dostępu do wsparcia – przyznaje wiceprezydentka.   

Artur Buszek, pełnomocnik Prezydenta Miasta Krakowa ds. Organizacji Pozarządowych, zwraca z kolei uwagę na znaczenie współpracy różnych środowisk. 

– To dzisiejsze wydarzenie pokazuje, jak współpraca pomiędzy samorządem, organizacjami pozarządowymi i biznesem potrafi przenosić góry – zauważa.

Podkreśla przy tym, że działania na rzecz zdrowia psychicznego są dziś jednym z kluczowych wyzwań, a zaangażowanie wielu podmiotów realnie przekłada się na poprawę jakości życia mieszkańców.

Pomysł zrodzony w kryzysie

Idea Mental BUS-a narodziła się w dramatycznych okolicznościach. 

Jak wyjaśnia w rozmowie z LoveKraków.pl Marcin Pawelec, prezes Fundacji The presja, początki projektu sięgają powodzi w Kotlinie Kłodzkiej we wrześniu 2024 roku. 

Opowiada, że początkowo organizacja nie była pewna, czy podoła wyzwaniu, jednak już tydzień po pierwszych refleksjach jej zespoły działały w terenie, wspierając poszkodowanych, wolontariuszy i służby. To doświadczenie pokazało, jak bardzo potrzebne są szybkie i mobilne formy pomocy.

Pawelec zaznacza, że projekt rozwijano przez cały 2025 rok: budowano pojazdy, projektowano ich funkcjonalność i przygotowywano struktury działania. Dodaje, że celem jest stworzenie systemu, który w przyszłości pozwoli na szybkie reagowanie w całym kraju, a nawet budowę sieci takich zespołów w każdym województwie.

Zwraca także uwagę na wyzwania finansowe i organizacyjne przedsięwzięcia, podkreślając, że koszt przygotowania jednego w pełni wyposażonego pojazdu wynosi około 360 tysięcy złotych, a do tego dochodzą koszty operacyjne. Mimo to fundacja planuje rozwój floty i rozważa wprowadzenie mniejszych, bardziej mobilnych pojazdów.

Prezes fundacji wskazuje również na bariery społeczne, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach, gdzie wciąż silna jest stygmatyzacja problemów psychicznych. Wyjaśnia, że jednym ze skutecznych sposobów docierania do społeczności okazała się praca z dziećmi i młodzieżą, która pomaga przełamywać opór dorosłych wobec korzystania z pomocy specjalistów.

O tym, dlaczego fundacja Zróbmy sobie Kraków zaangażowała się w ten projekt, mówi jej rzeczniczka, Sandra Gwizdała.  

Nie tylko pomoc, ale i edukacja

Mental BUS to nie tylko miejsce konsultacji. Zespół specjalistów będzie także edukować, pomagać w wyborze dalszej ścieżki leczenia oraz tłumaczyć różnice między psychologiem, psychoterapeutą a psychiatrą. Projekt zakłada również gotowość do interwencji w sytuacjach kryzysowych, takich jak katastrofy naturalne czy zdarzenia masowe.

Twórcy inicjatywy podkreślają, że powstała ona jako odpowiedź na rosnące potrzeby społeczne. Z danych przytaczanych przez organizatorów wynika, że co czwarty Polak doświadczył zaburzeń psychicznych, a miliony osób zmagają się z depresją, przy jednoczesnym ograniczonym dostępie do specjalistów, szczególnie poza dużymi miastami. 

Sandra Gwizdała z fundacji „Zróbmy sobie Kraków” dodaje: – Życzę, żeby Mental Bus przejechał wiele kilometrów po Krakowie i nie tylko, więc ruszajcie w świat i pomagajcie ludziom. 

Projekt realizowany jest przez Fundację „Z Wyboru” w ramach programu „The Presja”, we współpracy z Fundacją „Zróbmy sobie Kraków”, Miastem Kraków oraz Towarzystwem Ubezpieczeniowym UNIQA.

Budowa mobilnego gabinetu została sfinansowana ze środków Narodowego Instytutu Wolności w ramach Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich.