Wioskę strawił pożar. Ślady po nim widać na spichlerzu, który trafi do Krakowa

Park Edukacyjny „Branice” jest reklamowany jako pierwszy krakowski skansen architektury drewnianej. Trafić ma tam m.in. spichlerz z Krzeszowic.

Wymaga pilnej interwencji

Obiekt pochodzi z ostatniej ćwierci XIX wieku i jest wpisany do gminnej ewidencji zabytków.

– Został wybudowany w konstrukcji zrębowej z niewielkim korytarzem, z którego wchodzi się do przestrzeni, gdzie przechowywano zboże w wydzielonych sąsiekach. Pod spichlerzem znajduje się wykonana z kamienia piwniczka na produkty okopowe. Pierwotnie kryty był strzechą żytnią – podkreśla Marcin Rybski ze spółki Kraków Nowa Huta Przyszłości, która odpowiada za realizację skansenu.

Dodaje, że spichlerz jest świadectwem pierwotnej zabudowy Krzeszowic, kiedy były jeszcze wsią.

Pod koniec XIX wieku wieś strawił pożar, który dotknął też część dzisiejszej ulicy Okrężnej. Pozostałość tego pożaru jest widoczna na belkach spichlerza.
Marcin Rybski

Na wschodniej elewacji znajduje się podwieszona kapliczka skrzynkowa z figurą Matki Boskiej. Marcin Rybski zwraca uwagę, że to w zasadzie jej współczesna kopia.

Oryginał istnieje i będzie przekazany celem wykonania renowacji i przywrócenia go w miejscu docelowym – podkreśla nasz rozmówca.

Konstrukcja spichlerza jest w złym stanie i wymaga pilnej interwencji, żeby przywrócić jej stabilność. 

Spichlerz w Krzeszowicach
Spichlerz w Krzeszowicach

Natomiast ściany zachowane są w dobrym stanie: wymagają konserwacji i naprawy – dodaje Rybski. 

Wykonawca, który zajmie się spichlerzem, ma przywrócić krycie dachu ze słomy żytniej i uratować możliwie jak najwięcej zabytkowych elementów. Nad inwestycją będzie czuwał małopolski konserwator.

Spichlerz po wiernej odbudowie będzie pełnił funkcję eksponatu w Parku Edukacyjnym „Branice” – wskazuje przedstawiciel KNHP.

Kiedy konkretnie i za jaką kwotę spichlerz z Krzeszowic zostanie tam przeniesiony? Te informacje zostaną przekazane w najbliższym czasie, po podpisaniu umowy z wykonawcą.

Pleszowska chałupa

Co do dalszych planów związanych z powstającym Parkiem Edukacyjnym „Branice”, to Marcin Rybski wskazuje, że trwają ostatnie prace, które umożliwią końcowy odbiór domu, który został przeniesiony do skansenu z ulicy Przyszłości 3 w Krakowie.

Trwają też prace związane z odbudową pleszowskiej chałupy z 1867 roku z ul. Nadbrzezie – ich zakończenie planowane jest na sierpień tego roku – twierdzi nasz rozmówca.

I dodaje: – Podobnie w trzecim kwartale liczymy na zakończenie prac związanych z odbudową w nowym miejscu chałupy i stodoły z Krzyszkowic – tutaj inwestorem jest Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad.

Po rozstrzygnięciu przetargu związanego ze spichlerzem z Krzeszowic, Kraków Nowa Huta Przyszłości planuje ogłosić postępowanie na zaprojektowanie i translokację fragmentów kolejnej zagrody – tym razem ze Wzgórz Krzesławickich.

Przypomnijmy: do skansenu została przeniesiona już m.in. zabytkowa chata z lat 30. XX wieku. Jak informowaliśmy, to pierwsza zakończona translokacja w powstającym kompleksie. Wartość wszystkich prac wyniosła 1,2 mln zł.